تا چند دهه گذشته، هویتهای جنسی و جنسیتی مختلف در بسیاری از کشورهای دنیا جرمانگاری و یا بهعنوان یک بیماری روانی شناخته میشدند و اغلب مورد پیگرد قانونی دولتها قرار میگرفتند. بسیاری از اعضای جامعه رنگینکمانی مجبور بودند تا همیشه گرایش جنسی و هویت جنسیتی خود را پنهان کرده و در سایهای از ترس زندگی کنند. بیشمار انسانها هستند که بهدلیل آشکار شدن هویت جنسی و جنسیتیشان مورد اذیت، آزار، شکنجه و قتل قرار گرفتهاند.
در میان این انسانها، افراد زیادی بودهاند که در تغییر مسیر پیشرفت و ارتقای علم، فرهنگ، هنر، سیاست، اقتصاد و غیره نقش بهسزایی را در جوامع مختلف ایفا و چه بسا جهان را از حضور خود متاثر کردهاند. هرچند دنیای نابرابر، پاداشی غیر از آنچه لایق تلاشها و زحماتشان بوده را به آنها داده است, اما آنها نام خود را در تاریخ جاودانه کردهاند.
افراد بسیار زیادی در شکلگیری تاریخ مبارزات جامعه رنگینکمانی نقش داشته و پیشرو بودهاند. شهامت و شجاعت این انسانها در بیان آنچه حقیقت آنها بوده است و مقابله با سرکوب و تبعیض مضاعف باعث شد تا امروزه جامعه رنگینکمانی در بسیاری از کشورهای دنیا به حقوق انسانی خود دست پیدا کند.
«گیلبرت بیکر» Gilbert Baker متولد دوم ژوئن سال ۱۹۵۱، هنرمند، طراح، فعال و نگارگر آمریکایی بود که بیشتر بهعنوان خالق پرچم رنگینکمانی شناخته میشود.
او در کانزاس آمریکا بهدنیا آمد و در پارسونز، کانزاس، جایی که مادربزرگش یک فروشگاه لباس زنانه داشت، بزرگ شد. پدرش قاضی و مادرش معلم بود.
بیکر از همان کودکی به هنر و طراحی مد علاقهمند بود، علاقه او به هنر باعث میشد که از سوی جمع همسالانش طرد شود و در نتیجه تلاش برای فرار از آن محیط به ارتش ایالات متحده پیوست، بیکر از سال ۱۹۷۰ تا ۱۹۷۲ در ارتش ایالات متحده خدمت کرد، با این حال در دوران آموزش نظامی با همجنسگراهراسی شدیدی مواجه شد.
پس از آن تصمیم گرفت به عنوان پزشک در ارتش خدمت کند و به سانفرانسیسکو نقل مکان کرد. وی در آغاز جنبش حقوق همجنسگرایان بهعنوان پزشک در سانفرانسیسکو مستقر بود و به عنوان یک مرد آشکارا همجنسگرا در آنجا زندگی میکرد. او در این شهر در جنبشهای اجتماعی و فرهنگی پس از استونوال شرکت میکرد و از مهارت خود در خیاطی که شاید از مادربزرگ به ارث برده بود، برای ایجاد بنرهایی برای راهپیماییهای اعتراضی علیه حقوق همجنسگرایان و تظاهرات ضد جنگ استفاده میکرد.
او از استعدادهای هنری خود در تلاشهای سیاسی نیز بسیار بهره برد. از جمله به پیشنهاد دوست خود «هاروی میلک» در صدد ایجاد نمادی جدید برای جنبش سیاسی همجنسگرایان بود که بعدها به خلق پرچم رنگینکمانی انجامید. او در سال ۱۹۷۸ با همکاری دوستان خود پرچم رنگینکمانی را طراحی، رنگ آمیزی و دوخت. این پرچم برای اولین بار در تاریخ ۲۵ ژوئن ۱۹۷۸ در میدان ملل سانفرانسیسکو به اهتزاز درآمد. ۳۰ داوطلب به بیکر کمک کرده بودند تا دو پرچم اول را در گالری اتاق زیر شیروانی طبقه بالای مرکز جامعه همجنسگرایان در شماره ۳۳۰ خیابان گروو، در سانفرانسیسکو بدوزند.
پرچمی که او در آن زمان طراحی کرد متشکل از هشت رنگ بود؛ صورتی گرایشهای جنسی، قرمز زندگی، نارنجی التیام، زرد نور خورشید، سبز طبیعت، فیروزهای هنر و جادو، نیلی توازن و بنفش به معنای روح انسانی بود.
این طرح دستخوش اصلاحات متعددی شد و دو رنگ را برای مصلحت حذف کردند، از سال ۲۰۲۱ متداولترین پرچم شامل شش نوار با رنگهای قرمز، نارنجی، زرد، سبز، آبی و بنفش است. بیکر از این نسخه از پرچم بهعنوان نسخه تجاری آن یاد میکرد. رنگ صورتی پررنگ پرچم رنگینکمانی، از طرح اولیه آن حذف شده بود، زیرا زمانی که بیکر با شرکت پرچم پارامونت همکاری میکرد تا تولید انبوه آنها را آغاز کند، پارچه صورتی پررنگ بسیار کمیاب و گران بود. پرچم رنگینکمانی قبل از رژه روز آزادی همجنسگرایان در سال ۱۹۷۹ نوار فیروزهای خود را نیز از دست داد، زیرا کمیته سازماندهی رژه میخواست پرچم را به دو نیمه، از تیرهای چراغ در دو طرف خیابان مارکت به اهتزاز درآورد، بنابراین به یک پرچم شش رنگ تبدیل شد.
بیکر در سال ۱۹۹۴، به شهر نیویورک نقل مکان کرد و تا پایان عمر در آنجا زندگی کرد. در آن سال، او بزرگترین پرچم جهان (در آن زمان) را در جشن بیست و پنجمین سالگرد شورشهای استون وال درست کرد. این پرچم یک مایلی توسط ۵۰۰۰ نفر حمل شد و در سال ۲۰۰۳، او رکورد خود را با ساخت پرچمی به طول ۱۰۲۵ مایل شکست که از خلیج مکزیک تا اقیانوس اطلس امتداد داشت. پس از پایان این پروژه این پرچم به بیش از ۱۰۰ شهر در سراسر جهان ارسال شد.
گیلبرت بیکر در عرصه سیاسی هم بسیار فعال بود، در تاریخ ۹ ژوئن ۲۰۱۶، او در مراسمی در کاخ سفید برای بزرگداشت ماه افتخار حضور یافت و یک پرچم رنگینکمانی دستدوز به رییس جمهور وقت «باراک اوباما» اهدا کرد.
در دوره اول ریاست جمهوری «دونالد ترامپ»، او فعالیتهای سیاسی و اجتماعی خود را افزایش داد، در آن زمان او مجموعهای از لباسهای مرتبط با هولوکاست طراحی کرد که مثلث صورتی بر آنها نقش بسته بود. این مجموعه در یک گالری در سانفرانسیسکو به نمایش درآمد.
گیلبرت بیکر در ۳۱ مارس ۲۰۱۷ در سن ۶۵ سالگی در شهر نیویورک در خواب در خانه خود درگذشت. دفتر پزشکی قانونی شهر نیویورک علت مرگ را بیماری قلبیعروقی، فشار خون بالا و آترواسکلروتیک تشخیص داد.
او در زمان مرگ برای جشنواره فیلم گیلبرت بیکر، در زادگاهش در کانزاس برنامهریزی میکرد. مرگ ناگهانی او دوستدارانش را در شوک فرو برد. پس از درگذشت او بنیاد گیلبرت بیکر تاسیس شد تا میراث او را در حمایت از حقوق جامعه رنگینکمانی ادامه دهد. این بنیاد با برگزاری نمایشگاهها و برنامههای آموزشی به ترویج هنر و کنشگری در جامعه رنگینکمانی میپردازد.
موزه هنر مدرن در سال ۲۰۱۵، پرچم رنگینکمانی را به عنوان یک نماد شناخته شده بینالمللی رتبهبندی کرد. در دوم ژوئن ۲۰۱۷ در شصت و ششمین سالگرد تولد او، گوگل یک گوگل دودل به افتخار بیکر منتشر کرد.
بیکر یکی از پنجاه شخصیت پیشگام و قهرمان آمریکایی بود که نام او در ژوئن ۲۰۱۹ در دیوار افتخار ملی الجیبیتیکیو در بنای یادبود ملی استون وال (SNM) ثبت شد. این اولین بنای یادبود ملی ایالات متحده است که به حقوق و تاریخ جامعه رنگینکمانی اختصاص داده شده است.
در ژوئن ۲۰۱۹، میدانی در پاریس فرانسه رسما به «میدان شورشهای استونوال» تغییر نام داد و پلاکی به یاد بیکر در آن مکان نصب شد. این لوح توسط شهردار پاریس، «آن هیدالگو» و مقامهای فرانسوی، رونمایی شد.
آثار بیکر و مصنوعات تاریخی مرتبط در چندین موزه و مجموعه آرشیوی بزرگ به نمایش گذاشته شده است. انجمن تاریخی الجیبیتی در سانفرانسیسکو صاحب یکی از چرخ خیاطیهایی است که بیکر برای دوخت پرچمهای رنگینکمانی اصلی در سال ۱۹۷۸ از آن استفاده میکرد، است. در سال ۲۰۱۵ موزه هنر مدرن در شهر نیویورک نمونههایی از پرچم رنگینکمانی را برای مجموعه طراحی خود به نمایش گذاشت.
مطلب مرتبط:
لغتنامه مختصر اصطلاحات حوزه جنس و جنسیت
راهنمای گزارشنویسی و پرداخت به اخبار رنگینکمانیها
راهنمای حفظ حریم جنسی و جنسیتی رنگینکمانیها در مراجعه به پزشک
از بخش پاسخگویی دیدن کنید
در این بخش ایران وایر میتوانید با مسوولان تماس بگیرید و کارزار خود را برای مشکلات مختلف راهاندازی کنید
ثبت نظر